Giá lúa lao dốc

VINAGRI News - Dù chính sách tạm trữ đã có hiệu lực 10 ngày qua, nhưng giá lúa cũng như việc tiêu thụ lúa của nông dân tại huyện Vị Thủy và Long Mỹ, tỉnh Hậu Giang vẫn không khả quan, thậm chí giá lúa còn xuống thấp so với trước đó. Mưa dầm làm tăng chi phí thu hoạch cộng với giá lúa thấp đã khiến gánh nặng trên vai nông dân càng nặng hơn.

Những ngày này, đi trên nhiều tuyến đường tại huyện Vị Thủy sẽ dễ dàng bắt gặp cảnh nông dân tất bật thu hoạch, phơi lúa Hè thu. Dù lúa chất đầy nhưng nông dân không vui vì bán không được do rớt giá nghiêm trọng. Hiện tại, lúa tươi thu hoạch bằng tay chỉ còn 2.700-3.000 đồng/kg, lúa cắt máy 3.300-3.700 đồng/kg, trong khi chi phí đã đội thêm một khoản đáng kể do mưa dầm. Nhiều nông dân đang lâm vào cảnh hết sức khó khăn khi lúa không bán được, đem sấy thì chủ lò không nhận do quá tải, mang về phơi thì gặp mưa liên tục. Anh Lê Văn Xỉn, ở xã Vị Thủy, cho biết: “Nhà chỉ có 6 công ruộng, do lúa cắt tay nên thương lái chỉ mua giá 2.800 đồng/kg. Lúa làm ra bán không được, bây giờ gia đình gặp khó đủ đường. Không biết phải xoay xở sao với đủ thứ chi phí”. Tiếp lời chồng, chị Phạm Thị Bàn buồn bã tâm sự: “Vụ này cầm chắc lỗ hơn 2 triệu đồng rồi, còn công sức đổ vào chưa tính. Hổm rày không có tiền nên làm gì cũng phải vay mượn. Ngay cả tiền mua thức ăn hàng ngày cũng phải mua chịu”.

Lúa sập, nông dân gặp khó trong thu hoạch và tiêu thụ. Ảnh: Hữu Phước.

Ông Huỳnh Văn Tự, ở ấp 7, xã Vị Trung đang phát rầu vì lúa thu hoạch đúng ngay thời điểm mưa dầm nên khó khăn lắm mới tìm được người cắt, nhưng lại không bán được. Nhà có 2 người con, 1 người đang đi học, cuộc sống chỉ dựa vào 3 công lúa và việc làm mướn nên càng thêm vất vả. Ông Tự cho hay: “Mấy ngày nay, hễ có ai ghé nhà là mừng vì hy vọng thương lái tìm đến hỏi mua lúa, nhưng rồi đành phải ngậm ngùi chờ”. Bà Nguyễn Thị Hon, ở ấp 3, xã Vị Thủy, tâm sự: “Tôi còn may mắn là bán được lúa dù giá không cao, còn có nhiều hộ gặp mưa dầm khi thu hoạch cực trăm bề. Nhiều hộ sau khi thu hoạch không phơi khô kịp mà cũng không có ai mua, lúa đã bị hư phải bán tháo cho gà, vịt ăn”.

Còn ở huyện Long Mỹ, nông dân trồng lúa cũng tiếp tục gặp điệp khúc “trúng mùa rớt giá”. Gia đình anh Phan Thanh Thoảng, ở ấp 10, xã Thuận Hưng vừa thu hoạch xong 7 công lúa Hè thu, năng suất đạt gần 6 tấn/ha, bán với giá 3.700 đồng/kg. Với mức giá lúa này, sau khi trừ các khoản chi phí thì chỉ huề vốn. Theo Anh Thoảng, lúa thu hoạch xong thì năng suất cũng tương đối khá, nhưng giá không tăng, trong khi chi phí đầu tư phân bón, thuốc trừ sâu thì tăng cao và với mức giá hiện tại thì tính ra chỉ huề vốn, đôi lúc còn bị lỗ. Mặt khác, do trận mưa đợt rồi làm toàn bộ diện tích lúa Hè thu của gia đình bị sập trên 50% phải thu hoạch bằng tay với giá 500.000 công/kg, thương lái không mua nên buộc lòng phải phơi khô trữ lại.

Lúa trúng mùa thì mất giá, được giá thì thất mùa gần như trở thành một vòng quay nghiệt ngã đối với người trồng lúa trong thời gian gần đây. Ngoài chuyện giá cả, vụ lúa này nông dân còn phải đối mặt với những khó khăn từ chi phí thu hoạch cũng như lò sấy lúa, vì luôn gặp bất lợi về thời tiết. Những ngày qua, tại huyện Long Mỹ đã xuất hiện một số trận mưa lớn, làm cho nhiều diện tích lúa của bà con bị sập không thể thu hoạch bằng máy gặt đập liên hợp mà chuyển sang cắt bằng tay với giá cao và rất khó bán. Ông Lê Văn Ba, ở xã Thuận Hưng, xót xa tâm sự: “Vụ lúa Hè thu này gia đình tôi làm được 10 công. Rút kinh nghiệm từ mấy vụ vừa qua, mùa này tôi tranh thủ gieo sạ sớm để xem giá cả có đỡ hơn, nhưng kết quả thì vẫn không cải thiện. Lúa của gia đình với giống OM 5451 chuẩn bị thu hoạch thì trời mưa liên tục, làm bị đổ ngã hơn phân nửa, dù kêu máy cắt từ trước đó nhưng chỉ thu hoạch được khoảng 5 công, số còn lại phải tìm nhân công thu hoạch bằng tay với giá 450.000-500.000 đồng/công. Chưa hết, khi thu hoạch thì mướn trâu kéo vào nhà tốn thêm 170.000 đồng/công nữa cộng với tiền suốt và nhân công thì không còn lãi. Chi phí thu hoạch cao, nhưng giá bán thì quá thấp, số cắt máy còn bán được giá 3.800 đồng/kg, còn cắt bằng tay thì có 3.200 đồng/kg”.

Đến nay, toàn huyện Long Mỹ đã thu hoạch được hơn 6.000ha lúa Hè thu, năng suất trung bình gần 5,7 tấn/ha. Tuy nhiên, vấn đề đầu ra đang là mối quan tâm lớn của nông dân cũng như ngành chức năng. Đặc biệt, là sau 10 ngày thực hiện chính sách thu mua lúa tạm trữ thì giá lúa trên địa bàn huyện không tăng thêm mà còn sụt giảm hơn so với trước đó. Theo ông Nguyễn Thanh Sang, cán bộ nông nghiệp xã Thuận Hưng, ở thời điểm hiện tại, giá bán lúa tươi cắt máy dao động từ 3.600-3.900 đồng/kg và cắt bằng tay là 3.000-3.300 đồng/kg. Theo Sở NN&PTNT Hậu Giang, áp lực thu hoạch và tiêu thụ lúa Hè thu càng lúc càng đè nặng, trong khi mưa dầm làm cho nông dân thiệt về giá, thiệt về năng suất, chất lượng bị giảm…, thậm chí một số nơi thương lái từ chối thẳng thừng không mua lúa. Vì vậy, việc triển khai thu mua tạm trữ 1 triệu tấn gạo đang được chính quyền địa phương và ngành nông nghiệp kỳ vọng giải quyết được nhiều cái khó cứu nông dân.

“Trong tình cảnh này, để đảm bảo cho người trồng lúa lợi nhuận tối thiểu 30% là một thách thức. Song, Hiệp hội Lương thực Việt Nam và các doanh nghiệp cần vào cuộc quyết liệt, nhanh chóng thu mua lúa gạo nhằm giảm bớt gánh nặng cho bà con nông dân. Ngược lại, nếu doanh nghiệp mua kiểu tà tà, thả trôi… thì những ngày tới diện tích lúa tới kỳ thu hoạch ở ĐBSCL tiếp tục tăng cao, nông dân không có điều kiện dự trữ, nếu mưa dầm lại ập đến sẽ khiến nông dân thiệt trăm bề”- tiến sĩ Lê Văn Bảnh, Viện trưởng Viện Lúa ĐBSCL lo lắng.

T.Hiền - M.Đương - H.Lợi/ Báo Hậu Giang